DÜŞEY KAZIK YÜKLEME DENEYİ
Kazık yükleme deneyi ASTM-D 1143’e uygun olarak yapılacaktır.
Deneyin amacı; uygulanan statik yüklere karşı verilen tepkinin belirlenmesidir.
2.1. Uygulanacak düşey basınç yükleri, yük
miktarına bağlı olarak iki sistemle yapılabilir.
a-) Ölü yük ( beton blok, inşaat demiri vb.)
kullanılarak
b-) Çekme kazıkları kullanılarak,
- 2.1’de bahsedilen yöntemlerden biriyle elde edilen düşey deney yükü hidrolik
kriko veya krikolarla deney kazığına eksentrisite meydana getirmeyecek şekilde
uygulanır. Hidrolik kriko, elektrikli pompa ve manometreden oluşan yük uygulama
sistemi kalibre ettirilir.
- Deney kazığı imalattan sonra üst kısmında zayıf beton varsa kırılıp
temizlenir ve yeni bir betonarme kazık kafası oluşturulur. Kazık kafası üstüne
yükü eşit dağıtmak için uygun kalınlıkta sac plaka ve uygulanacak yüke göre
yeterli sayıda hidrolik kriko konulur.
- Deneyde kullanılan tüm reaksiyon kirişleri, çekme kazığı kiriş bağlantı
elemanlarının, uygulanan basınç ve çekme yüklerini karşılayabilecek ebatlarda
olmasına dikkat edilmelidir.
- Çekme kazıklarında uygun yeterli sayıda donatı kullanılır. Bu donatılarla
reaksiyon kirişleri arasındaki bağlantı yeterli kaynak yapılarak oluşturulur.
- Ölü yük kullanılarak test yapıldığında kullanılan ölü yük, deney yükünün %10
fazlası olup, deney yükünün uygulanması sırasında sistemin stabilitesine dikkat
edilir.
3.1. Deney kazığının deformasyonları, kazığın
iki tarafına yerleştirilen ve kazıktan en az 2,50m mesafeye mesnetlenen
referans kirişlerinden ölçülür. Referans kirişleri, rijit çelik kirişler olup
kirişin bir ucu sıcaklık değişimlerinden dolayı oluşacak uzunluk değişimi
nedeniyle hareketli mesnet yapılır.
3.2. Deney kazığının deformasyonları kazığın
iki tarafındaki referans kirişlerine yaslanan 2 veya 4 adet hassas mikrometreler
ile ölçülür. Mikrometrelere ilave olarak deney kazığına ve çekme kazıklarına
cetvel yerleştirilip optik ölçüm yapılabilir.
Göçme durumu oluşmazsa tekil kazıklar beklenen kazık dizayn
yükünün %200’üne kadar, kazık grupları ise %150’sine kadar yüklenir. Yük
kademeleri dizayn yükünün %25’i kadardır. Her yük kademesinde oturma hızı
0.25mm/saat ‘in altına düşene kadar fakat 2 saatten fazla olamamak üzere yük
sabit tutulur. Kazık veya kazık grubunda göçme meydana gelmemesi ve bir saatlik
oturmanın 0.25mm’den fazla olmaması durumunda toplam yük 12 saat sonra
kaldırılır, bu durum gerçekleşmezse toplam yük 24 saat kazık veya kazık grubuna
uygulanır. Gerekli bekleme zamanından sonra, %25’lik kademeler ve 1’er saatlik
beklemelerle toplam yük boşaltılır. Kazıkta göçme olması durumunda göçmenin
oluştuğu yük kademesinde kazık ortalama çapının %15’i kadar oturmalara izin
verilir ve boşaltmaya geçilir.
- Çevrimli Yükleme Prosedürü
Deney yüklerinin ilk uygulaması 4.1’deki gibi olmalıdır. Tekil
kazıklar için uygulanan yük toplam kazık dizayn yükünün %50, %100 ve %150’si;
kazık grupları için %50 ve %100’ü kademelerinde yük 1 saat tutulur ve arttırma
kademesiyle aynı oranda, her kademede 20dk beklenerek boşaltılır. Tüm yük
boşaltıldıktan sonra %50 kademesine kadar, her kademede 20dk beklenerek tekrar
yüklenir. Daha sonra ilave yük 4.1’e göre tekrar yüklenir. Gerekli toplam deney
yükünün uygulanmasının ardından yük 4.1’e göre tutulur ve boşaltılır.
Kazık yükleme deneyi raporunda bulunması gereken bilgiler ;
- Deney ve çekme kazıkları tanımı ve yeri
- Kazık veya kazık grubu dizayn yükü
- Kazık türü (deney veya çekme)
- Basit özellikleri ile deney kazığının imal malzemesi
- Deney kazığı imal tarihi
- Deney tarihi
- Deney tipi
- Kazık grubu deneylerinde gruptaki kazık sayısı
- Deney programı
- Yükleme araçları ve kriko özelliklerinin kısa açıklaması
- Defprmasyon okumaları
- Tüm zaman, yük ve oturma okumalarının tablo haline getirilmesi
- Nivo okumaları
- Deney krikosu veya diğer gerekli kalibrasyon raporları
- Deney sırasındaki sıcaklık değerleri ve hava şartlar